Bioetanolaz+(BERRIA,+2009-12-03)

2009-12-03 Argi aldian Marian Iriarte. - EHUko Kimika irakaslea =**Bioetanola**= Aste honetako zutabera, duela gutxi egin zidaten galdera bat ekarri nahi izan dut. Auto askotan, ohiko erregaiekin batera, erregai //ekologikoagoa// erabiltzeko aukera egoten da; bioetanola, hain zuzen ere. Eta zeri esaten zaio bioetanola? Aurrizkia kendu eta daukaguna etanola izango litzateke. Etanola alkohol bat da, eta edari alkoholdunetan agertzen da. Etanola lortzeko modu bat baino gehiago badago ere, nagusia azukreen, karbohidratoen fermentazioa da.

Gaur egun, lehengai ezberdinak erabiltzen dira, eta, landareak direnez, //bioetanol// esaten zaio honela lortutako alkoholari. Erabilitako landareak sakarosan aberatsak (azukre-kainabera, erremolatxa, ...), almidoitan aberatsak (artoa, patata, juka....) edo zelulosan aberatsak direnak (egurra, nekazaritza hondakinak) dira. Landareetan dagoen azukrea hartzitzeko, mikroorganismoak erabiltzen dira (legamia edo bakterioak). Erregai moduan erabiltzeko, bioetanol hori gasolinarekin nahasten da, eta erabilitako proportzioaren arabera autoetako motorrak egokitu egin beharko dira. Ad. %10eko proportzioraino erabiliz gero, eraldatu gabeko motorrak erabil daitezke. Erabilitako proportzioa zehazteko zenbakia adierazten da //E// hizkiaren ondoren, E5, E10... eta abar.

Gaur egun, hainbat herrialdetan bioetanola lortzeko ahalegin handiak egin dira, eta horien artean aipatzekoak dira Brasil, Ameriketako Estatu Batuak eta Kolonbia. Brasilen azukre-kainabera erabiltzen dute, eta munduko etanolaren bigarren ekoizlea da, eta AEBetan berriz arto-soroak landatu dira bioetanola lortzeko (azukre-kainabera ere erabiltzen dute). Brasilen badira hiruzpalau urte auto berri guztietan motor egokituak erabiltzen direla, bi lehengaiak erabili ahal izateko.

Etanola erregai moduan erabiltzeak petrolioarekiko menpekotasuna baztertzen du neurri batean, eta, gainera, natura egokiago zaintzeko aukera ematen du. Baina alternatiba egokia izan dadin, etanolaren balantze energetikoa kontuan hartu behar da. Zeri esaten zaio balantze energetikoa? Etanola lortzeko erabilitako energiaren eta bere errekuntzan lortutakoaren arteko balantzea. Produktu interesgarria izan dadin, balantze horrek positiboa behar du izan, eta horren inguruan eztabaida bat baino gehiago sortu da. Azterketa batzuek diotenez, etanolaren lorpenean (traktoreak mugitzeko, ongarriak lortzeko, etanola prozesatzeko...) erabilitako energia errekuntzan lortutakoa baino handiagoa izan daiteke. Hala ere, ez da bakarrik kopurua kontuan hartu behar, kalitatea bera ere bai, hots, gasolina eroritakoan lurra kutsaduraz garbitzeko kostuak kontuan hartu beharko lirateke, edo eguratseko kutsadurak eragindako osasun-kalteak. Azterketa ezberdinak daude kontuan hartutako parametroen arabera, eta kontsumitutako erregai fosil energia unitate bakoitzeko lortutako etanol energia 0,7 eta 1,5 artean dago. Dena den, etanolak gasolina ordezkatu behar duen ala ez erabakitzeko, ez da bakarrik irizpide ekonomiko soila kontuan izan behar. Bestalde, lursoroak bioetanola lortzeko erabiltzean, gizakion jakietarako gero eta gutxiago erabiltzea ere beste arazo bat izan daiteke.